Van Laken naar Grondwet

In de Verklaring van Laken, tijdens het Belgische voorzitterschap van het najaar 2001, beslisten de Europese staatshoofden en regeringsleiders een Europese Conventie op te richten. Deze moest zorgen voor het ontwerp van een Europese Grondwet. Het was een primeur in de Europese constructie want de Conventie werd een democratisch en breed forum van vertegenwoordigers van de nationale parlementen van

Jean-Luc Dehaene was ondervoorzitter van deze Conventie, voorzitter was Valéry Giscard d'Estaing. Na anderhalf jaar (2002-2003), in juni 2003, overhandigde deze laatste het Ontwerpverdrag voor een Grondwet voor Europa aan de Europese Raad. Deze tekst leverde antwoorden voor de uitdagingen waarvoor de Europese Unie stond: het maakte de werking van de Unie democratischer, opener en efficiënter en herdefinieerde haar rol in de wereld.

Het ontwerpverdrag van de Conventie was een voorbereiding van de werkzaamheden van de Intergouvernementele Conferentie (IGC). Hierin moest een "intergouvernementeel" akkoord bereikt worden over de uiteindelijke tekst van de Grondwet. Deze Conferentie is sinds oktober 2003 gedurende acht maanden herhaaldelijk bijeengekomen. Na de werkzaamheden van de IGC werd op 18 juni 2004 een politiek akkoord bereikt. In Rome, op 29 oktober 2004, werd de ontwerp-grondwet officieel ondertekend door de staatshoofden.

Nadien startte het ratificatieproces van de Grondwet. Volgens de tekst van de grondwet zou het ratificatieproces twee jaar in beslag nemen en zou de grondwet uiterlijk 1 november 2006 in werking treden. Na een paar goedkeuringen van nationale parlementen en een positief referendum in Spanje, liep het in de lente van 2005 echter mis met de negatieve referenda in Frankrijk en Nederland.

De Grondwet in het kort

Jean-Luc Dehaene over de Grondwet

Verklaring van Laken